2012 m. liepos 18 d., trečiadienis


Wieczór Szlacheckiej Kultury połączył ludzi



14 lipca w Pałacu hrabiów Tyszkiewiczów w Wace Trockiej pod Wilnem. Teraźniejszym Pałacem szlacheckim, który ma należeć do Królewskiego Związku Szlachty Litwy na 99 lat. Z inicjatywy Žilvinasa Radavičiusa  był zorganizowany Wieczór Kultury Szlacheckiej, który połączył inteligencję trojga narodów-Polaków, Litwinów oraz Rosjan. Brzmiała poezja, muzyka – romanse rosyjskie w języku oryginalnym. Była otwarta wystawa portretów partyzantek i decydentek Gerdenisa Grickeviciusa - artysty młodego pokolenia, syna muzykologa i organisty, szlachcianki h. „Ryš“, Jūrate Landsbergytė, wnuka europarlamentarzysty Vytautasa Landsbergisa. Wśród nich byli portrety decydentki, Siostry Nijole Sadunaitė, tatarskiej księżniczki Lorety Asanavičiūtė, która zginęła pod czołgiem sowieckim za wolność Litwy okolo wieży telewizyjnej w Wilnie 13 stycznia 1991 r.

Žilvinas Radavičius, szlachcic herbu "Rudnica", członek Królewskiego Związku Szlachty Litwy, Związku Szlachty Polskiej, Rosyjskiego Szlacheckiego Zebrania, magister historii, aktywny działacz społeczny. Był bardzo zadowolony powodzeniem tego "Wieczoru Szlacheckiej Kultury", bo w czasie tej imprezy było łączenie kultury Polaków, Rosjan i Litwinów w językach oryginalnych, tym samym połączono te narody. I podtrzymanie wartości kultury szlacheckiej.

Impreza się zaczęła w Białej sali Pałacu szlacheckiego.

W Białej sali przedstawano książkę biograficzną Eleny Eringienė, profesora onkologii. Książkę przedstawili Žilvinas Radavičius, dyrektor Memuarylnego muzea Vincasa Krėvė-Mickevičius‘a w Wilnie Vladas Turčinavičius-szlachcic herbu „Gozdawa“,  i sama autorka. Prelegent rozmawiał o historii rodowodu profesorki, o jej zasługach, o pochodzeniu nazwiska szlacheckiego rodu Moncewiczów. 

W książce opowiedziano drogę życia autorki. Przedstawiono dokumenty potwierdzające szlachectwo rodu Moncewiczów, herbu "Świat" i innych, z których pochodzi autorka. Žilvinas Radavičius pochwalil Eleni Eringiene za to, że ona w r. 1972 nie tylko odbudowała grób swoich dziadków, ale i postawiła duży, kamienny pomnik, na którym byli wymienieni wszyscy jej przodkowie z drzewa genealogicznego. Na końcu swojej mowy profesor rozdzieliła gościom kilkudziesięciu flanców kaktusa Wielkanocnego, jako symbol przyjaźni, jedności, zgody. Aby ludzie to przynieśli do swoich domów i posadzili. Poczęstowała gości świątecznym pierogiem.

Jurate Landsbergyte zagrała muzykę klasyczną, i wszyscy z sali Białej poszli do Czarwonej (tego samego pałacu) otworzyć wystawą malarza Gerdenisa Grickevičiusa-portretów kobiet decydentek i partyzantek, wśród których decydentka, Siostra Nijole Sadūnaitė, księżniczka tatarska Loreta Asanavičiūtė, która zginęła pod sowieckim czołgiem 13 stycznia 1991 r.

Wystawę otworzyła Jurate Landsbergyte. Potem Žilvinas Radavičius wszystkich zaprosił do zawrócenia się do sali Białej. Tam wystąpili Lidia Koroliowa z uczennicą, Greta Fedorczenko z domu Zablockaja, Elizaveta Orlowa, Poseł Sejmu Republiki Litewskiej Kazimieras Uoka, prezes Społeczności dzielnicy Žirmūnų.

Rosyjscy decydenci, szlachcice Lidija Koroliova -kompozytor i pianistka (diplomant międzynarodowego konkursu kompozytorów we Francji w mieście Tur) . Pochodzi z rosyjskiego szlacheckiego rodu Serebrenikowych. Aleksandr  Gladkich-skulptor i dramaturg, laureat międzynarodowego konkursu dramaturgów, pochodzi z kazachskiego rodu Gladkij, oboje zorganizowali Międzynarodowe Centrum  Szlacheckiej Kultury i Sztuki Art Retro. Lidija Koroliova zaprezentowała utwór z cyklu „Nasza Litwa“ , który napisała 13 stycznia 1991 roku i jest poświęcony ofiarom za wolność Litwy od SSRS/ . Na tym Wieczorze Kultury Szlacheckiej

wystąpiła uczennica Lidii Koroliowej- Dominika Dmuchowska- diplomant we trzech konkursach pianistów dlia dzieci i młodzieży Frederyka Szopena- 2 w Polsce, 1-w Estonii.

Apolonia Skakowska - poetka, znana autorka podręczników języka polskiego dla 3,4 i 5 klas Szkół Polskich na Litwie, Prezes- dyrektor Centrum Kultury Polskiej na Litwie im. Stanisława Moniuszki, Prezes Zrzeszenia Kobiet Polskich na Litwie, kwalifikowany przewodnik po Wilnie, Trokach i Wileńszczyźnie

przedstawiciel Polskiej Szlachty Królewskiej recytowała własną poezję: "Trzy Krzyże"", "Glob wśród gwiazd się kręci", "Uciekam",
"Kocham swój kraj", "Puchar wina". Wiersz "Siewca" zadedykowała obecnej na spotkaniu Pani Eleny Eringiene, Prof. Uniwersytetu Wileńskiego, która zaprezentowala własne wydanie książki, pt. do Jūratė Lansbergytė, natomiast wiersz "Nocne Wilno" dla głównego organizatora imprezy, magistra historii Žilvinasa Radavičiusa.

Wystąpiła uroczyście Greta Fedorčenko z domu Zablockaja . Jej przodkowie byli związani z Wilnem, tu pochowani. Ona jest prezesem klubu nauczycieli "Swietocz", w Domu Nauczyciela. Tam dziala literatura-muzyczna studia, która łączy artystycznych ludzi. Pisze romanse, poezję. Jest lauretką respulikańskiego konkursu poezji rosyjskiej na Litwie, laureat międzynarodowego konkursu poezji w

Czechach i poezji śpiewanej w Polsce i Sankt-Petersburgu. Na Wieczorze Szlacheckiej Kultury zaprezentowała rosyjskie romanse "Grała muzyka w sadzie", "W kutali w miecha božestvennije pleči"

Przeczytała wiersz w języku rosyjskim "Wilno".

Elizavieta Orlova tłumacz języka francuskiego, rosyjska hrabanka po mieczu i francuska po mamie, wnuczka białogwardyjskiego oficera, emigranta pierwszej fali rosyjskich szlachciców, którzy uciekali od czerwonego terroru. Urodzona jest na południu Francji-Provansie.

Śpiewała arię „Hrabianka z damy pik", "Życie w różowym kolorze", "Spadłe liście",

w języku francuskim.

Emilija Gaspariunaitė-Taločkienė, szlachcianka herbu "Ostoja", członek Królewskiego Związku szlachty Litwy i Ordera Św. Kazimierza, poeta i malarz przeczytała swoje wiersze z cyklu "Rozmowa z widokami".

Ta poezja zaintrygowala uczestników chętnych przeżycia na żywo dzieła tej artystki. Ekspozycja znajduje się w majątku "Bistrampol" w rejonie Poniewierskim.

Rozmawiali poseł Sejmu RL Kazimieras Uoka i dzialacz wspólczesny, prezes społeczności dzielnicy Žirmūnai-Petras Demšė. Kazimieras Uoka bardzo ciekawie opowiadał o prezesie rady ministrów Rosyjskiej Imperii Piotrze Arkadijevičie Stolypinie, którego zamordowali w czasie trzeciego zamachu. Rodzina Stolypinych na Litwie miała majątek "Kalnaberžė", w rejonie Kiedajniajskim.

Program kulturalna zakończyła Elizaveta Orlowa. Specjalnie dla Žilvinasa Radavičiusa i innych gości, zaśpiewala piosenkę Edith Piaf "Non je ne regrette rien" w języku francuskim.

Potem Žilvinas Radavičius wszystkich zaprosił do sali Zielonej (tego samego pałacu), gdzie uczestnicy "Wieczoru Szlacheckiej Kultury" usiedli przy bogatym stole , na którym nie brakowało ani słodyczy, owoców, kawy, wina czy brandy. Była nawet Metaxa. Paliły się świece, wszyscy bardzo ciepło rozmawiali. Elizaveta Orlowa zaśpiewała Marsyliankę po francusku. Wszyscy goście wstali.

14 lipca w Ambasadzie Francuskiej w Wilnie obchodzono Dzień Zdobycia Bastylii. W tej uroczystości brali udział Elizaveta Orlowa, Irina Zavadskaja i inni rosyjscy szlachcice, którzy swoje świąteczne nastroje przynieśli z sobą na ten Wieczór Szlacheckiej Kultury.

Wieczór zawdzięczamy organizatorom w osobach:

Apolonia Skakowska- poeta, dyrektor Centrum Kultury Polskiej Stanisława Moniuszko na Litwie, przewodnik, autor wielu książek gramatyki polskiej...

Jūratė Landsbergytė organista, muzykolog

Irina Zavadskaja prezes Związku Rosyjskiej Szlachty Litwy, herbu „Rogala“ . Jej Świętej Pamięci mąż Oleg Rostislawowicz Zavadskij, teraz już nie żyje. Prawie 10 lat do okresu r. 2012 był prezesem tego związku. Jest potomkiem białogwardyjskiego oficera. Urodził się w Belgii, slużył we francuskim legionie.Wielka księżna Maria Wladimirowna Romanowa - głowa Rosyjskiego Imperatorskiego Domu wynagrodziła jego zasługi orderem Św. Anny III stopnia i orderem Św. Stanisława II stopnia.

Lidija Koroliova i Aleksander Gladkich- założyciele klubu Art Retro.

Wśród gości była baronesa Olga von Waxel Larson, intelektualista Laimutis ir Zoja Šatas'y, redaktor gazety naukowej w języku Litewskim „Mokslo Lietuva“ Gediminas Zemlickas, Prezes klubu intelektualystow Liudmila Saprikina, i wielu innych.

Žilvinas Radavičius podziękował prezesowi Królewskiego Związku Szlachty Litwy Jonasu Ragauskasu, szlachcicu h. „Szaszor“, dyrektora Centrum szlacheckiej kultury Raimundas‘u Bačėnas‘u za przedstawioną możliwość tego cudownego Wieczoru Szlacheckej Kultury, Andrzejowi Brzostowskiemu za pomoc intelektualną, przygotowanie wywiadu informacyjnego o tej imprezie, oraz wszystkim inteligenckim swoim gościom, aktorom którzy pomogli to wszystko zorganizować, oraz Apolonii Skakowskiej. Andrzej Brzostowski, absolwent szkoły muzycznej I stopnia. Filmowal Wladimir Ryszkewicz.


Informacje organizatorów.